18 mei 2012

Di Rupo laat Afghanistan in de steek

Duizenden burgerslachtoffers, een corrupt regime, stijgende opiumproductie en verwoestende armoede. De Afghaanse bevolking zit niet op nog meer militaire inspanningen te wachten, zegt Wouter De Vriendt. En, ja, een klein land als België kan daar een rol van betekenis in spelen.

Straks vertrekt de regering naar de Navo-top in Chicago van 20 en 21 mei. Op de agenda één hoofdpunt: de toekomst van Afghanistan na 2014, het jaar waarin de Isaf-operatie ten einde loopt. Welk engagement wil België nog opnemen in het Centraal-Aziatische land? Het regeerakkoord is dubbelzinnig en spreekt van ‘een definitieve terugtrekking in 2014 zonder een aanwezigheid ter plaatse, met andere partnerlanden, uit te sluiten om de heropbouw te ondersteunen.' Regeringsleden Pieter De Crem (CD&V) en Didier Reynders (MR) lieten al verstaan dat dit ook een militaire aanwezigheid kan omvatten, in de vorm van militaire instructeurs of eenforce de protection. Woensdag bevestigde het kernkabinet deze mogelijkheid.

De olifant baart een muis

Wie na de aanstelling van de nieuwe federale regering, met nieuwe partijen, gehoopt had op een nieuw Afghanistan-beleid komt bedrogen uit. Het budget voor onze militaire operatie stijgt in 2012 verder tot 113 miljoen euro en staat in schril contrast met de 12 miljoen euro die we besteden aan wederopbouw en ontwikkeling. Ook op diplomatiek niveau verwachten we van de klassieke tripartite meer assertiviteit en engagement. Wat een land als Noorwegen met de Oslo-akkoorden voor Israël en Palestina kon doen, moet België proberen als het over Afghanistan gaat. Trouwens, met zijn oproep voor een Europees relancebeleid in de buitenlandse kranten deze week, bewijst premier Di Rupo dat ook een klein land zijn stem af en toe kan (en moet) verheffen.

Dat is nodig, want wordt het geen tijd om luidop de vraag te stellen naar het rendement van het geld dat we tot nu toe in Afghanistan pompten? Sinds België zich met F-16's in 2008 voluit in het oorlogsgewoel stortte, is de factuur voor de Belgische belastingbetaler tot 473 miljoen euro opgelopen. Een half miljard euro, verdient dat niet enige evaluatie? Het aantal burgerslachtoffers stijgt elk jaar, tot 3.021 doden in 2011.

De Taliban hebben het militaire overwicht in bijna elk van de 34 Afghaanse provincies en plegen aanslagen tot in het centrum van de hoofdstad Kaboel. De desertie in het zwaar gesubsidieerde Afghaanse leger is vorig jaar verdubbeld. Het regime-Karzai is door en door corrupt, de opiumproductie staat weer op het niveau van 2007-2008 en de armoede onder de Afghaanse bevolking piekt op 73 procent. De problemen benoemen is een voorwaarde om tot nieuwe oplossingen te komen.

De kleine kwestie die ‘bevolking' heet

Deze week klonk de goednieuwsshow van de klassieke tripartite in het parlementaire Afghanistan-debat hol en oppervlakkig. Premier Di Rupo benadrukte zelfs het belang van een ‘positieve perceptie' van de Navo-top met het oog op de herverkiezing in de VS van president Obama, ‘want wie weet wat we in zijn plaats krijgen'. Een wake-upcall aan onze premier: voor een promoronde en peptalk is er op de Chicago-top geen tijd. Als we niet willen dat ons half miljard euro belastinggeld in rook opgaat, moeten we afstappen van de veel te eenzijdige militaire strategie.

Een nieuwe globale aanpak bevat verschillende elementen. Het Westen moet de Afghaanse bevolking verzekeren dat het van Afghanistan geen permanente machtsbasis in Centraal-Azië wil maken. Verder moeten we de Afghanen een groot economische ontwikkelingsplan aanbieden. Zonder regionaal akkoord met belanghebbende landen zoals Pakistan, India, Iran, Rusland en China is een duurzame oplossing nooit mogelijk. Het Westen mag niet aarzelen om de financiële miljardensteun aan Pakistan als pasmunt te gebruiken en te eisen dat alle banden met de Taliban worden doorgeknipt. Wat de vredesonderhandelingen met de opstandelingen betreft, ten slotte, zijn de VN de enige geloofwaardige en voldoende neutrale bemiddelaar. De huidige initiatieven van de VS en president Karzai kunnen geen duurzame vrede opleveren.

België moet zijn militaire inzet in Afghanistan in de weegschaal gooien voor een strategiewissel. Als de top van Chicago geen fundamentele knopen doorhakt, verspillen we belastinggeld en trekken we onze troepen beter onmiddellijk terug. Zonder nieuwe strategie zullen we in 2014 geen getuige zijn van een terugtrekking na een overwinning, maar van een aftocht na een nederlaag. Wie binnen de klassieke tripartite wakker ligt van het lot van de Afghaanse bevolking, mag nu opstaan.

(Dit opiniestuk verscheen op vrijdag 18 mei in De Standaard)

Vind Groen in je buurt

Vind je gemeente

We gebruiken cookies om er zeker van te zijn dat je onze website zo goed mogelijk beleeft. Lees meerOK