16 jan 2014

Strengere regels op handel in conflictdiamanten nodig

In de federale commissie buitenlandse zaken is op 15 januari een resolutie gestemd om de hervorming van het Kimberley Process te ondersteunen. Bedoeling is om tal van problemen zoals mensenrechtenschendingen in de diamanthandel aan de kaak te stellen. Voor Groen-Ecolo is de resolutie alvast een stap in de goede richting. “Toch is het een gemiste kans om onze regering op te roepen om ook de kwesties op vlak van transparantie, betere interne controle en problemen rond gepolijste diamant aan te kaarten,” aldus Eva Brems.

Ruim tien jaar geleden besloten producerende en importerende landen van diamanten, waaronder België, om een internationaal kader op te richten om conflictdiamanten uit de handel te halen, het zogenaamde Kimberley Process Certification Scheme (KPCS). Volgens dit KPCS is er sprake van conflictdiamanten wanneer ruwe (en dus onbewerkte) diamanten verhandeld worden om rebellengroepen te financieren. Door middel van certificering ruwe diamanten trachten de 81 deelnemende landen (54 + de EU) via een systeem van interne controles uit te sluiten dat diamanten gelieerd aan conflict en gewapend geweld verhandeld worden.

Ondanks een aantal beperkte successen, zoals het geval was in de diamanthandel in Angola, gaat het KPCS gebukt onder een flink aantal gebreken, die de voorbije jaren tot een ware vertrouwenscrisis hebben geleid. Zowel in bij het middenveld, zoals de bekende NGO Global Witness, maar ook in de sector zelf, bijvoorbeeld Martin Rapaport van de World Diamond Council, hebben zich door de tekortkomingen van het KPCS uit het proces teruggetrokken. De zware mensenrechtenschendingen in Zimbabwe die niet door het KPCS aangepakt werden, illustreren de groeiende frustratie onder de stakeholders.

Daarom staat de hervorming van het KPCS zeer hoog op de agenda op dit moment. De resolutie in de commissie moet onze regering er toe aanzetten om de vertrouwenscrisis resoluut aan te pakken. Voor Groen-Ecolo zijn er 5 prioriteiten. Ten eerste moeten ook ernstige mensenrechtenschendingen een argument zijn om handel in diamant uit te sluiten, niet enkel conflicten tussen regeringen en rebellen zoals nu het geval is. Ten tweede moeten niet alleen ruwe diamanten maar ook gepolijste stenen in aanmerking genomen worden. Gesmokkelde ruwe diamanten worden in landen zoals India of de Emiraten voortdurend gemengd met gecertifieerde diamanten. Door dit misbruik is het onmogelijk om zeker te zijn dat er geen bloed kleeft aan diamanten die o.m. in Antwerpen belanden.

Ten derde moet er meer aandacht en ondersteuning gaan naar de interne controlesystemen die alle deelnemende landen moeten handhaven. Zeker in producerende, veelal arme, landen laat dit door beperkte middelen en politieke wil nog vaak te wensen over. Ten vierde moet de controle in het KPCS transparanter, door de zgn. peer reviews van deelnemende landen openbaar te maken en audits te laten uitvoeren door onafhankelijke organisaties, wat belangenvermenging vermijdt en controle ook effectief garandeert. Tot slot heeft het KPCS een grotere institutionalisering nodig, door een eigen secretariaat, budget en kennisbeheer, omdat sommige actoren uit middenveld of sector zelf niet in staat zijn om de controle op een adequate manier uit te voeren.

De meerderheid stemde enkel voor het versterken van het werkveld van het KPCS naar ernstige mensenrechten. Dat is absoluut een zeer belangrijke stap vooruit. Desondanks stemden de meerderheidspartijen (+NVA) tegen alle amendementen die Groen-Ecolo indiende om de andere gebreken aan te pakken. “Het is nog maar de vraag of de prioriteiten in deze resolutie volstaan om de vertrouwenscrisis en de problemen op te lossen. Wij blijven de regering in elk geval oproepen om een zo verregaand mogelijke hervorming te bepleiten in de onderhandelingen,” besluit Brems.

Vind Groen in je buurt

Vind je gemeente

We gebruiken cookies om er zeker van te zijn dat je onze website zo goed mogelijk beleeft. Lees meerOK