Waarvoor stem je precies op 26 mei?

Tijdens de verkiezingen van 26 mei breng je een stem uit op een partij of één of meerdere kandidaten van dezelfde partij. Volgens een wettelijk vastgelegde rekenmethode wordt bepaald welke partijen en politici in het parlement mogen zetelen. Zij zijn verkozen voor de volgende legislatuur, een bestuursperiode van vijf jaar.

Sinds 2014 vallen alle parlementsverkiezingen in principe samen: de Europese, federale, Brusselse en Vlaamse. 'In principe', want als de federale regering valt en er vervroegde verkiezingen zijn, worden die los van de andere georganiseerd.

Je Europese stem stuurt politici naar het Europese parlement. Daar vormen politici van gelijkende partijen samen politieke fracties. Groen en Ecolo horen zo tot de Europese groene fractie.

De fracties en europarlementsleden maken geen regering. Het zijn de lidstaten zelf die de Europese Commissie samenstellen. Dat betekent dat er voor elk dossier, elk thema, elk wetsvoorstel opnieuw een parlementaire meerderheid moet worden gevonden. Zo kunnen álle parlementsleden, door rapporten op te stellen en collega's te overtuigen, een belangrijke rol spelen. 

In het federale parlement gaat het er anders aan toe. Daar zoeken de partijen samen hoe ze een meerderheid kunnen vormen voor vijf jaar. Ze moeten dus samen minstens de helft plus één van alle parlementsleden achter zich scharen. In België zijn er Franstalige en Nederlandstalige partijen, en heeft geen enkele partij een meerderheid, dus is het sowieso nodig om met verschillende partijen samen te regeren: een coalitie.

De federale parlementen bestaan uit de Kamer, die rechtstreeks verkozen wordt, en de Senaat. Hoe die is samengesteld, lees je hier >

Het federale bestuursniveau heeft belangrijke bevoegdheden. Het int de (meeste)belastingen, beheert de sociale zekerheid, regelt justitie en defensie en stuurt overheidsbedrijven aan als de NMBS. In internationale instellingen is het federale niveau de belangrijkste woordvoerder van ons land.

Een meerderheidscoalitie is ook nodig in het Vlaams parlement, alleen zijn daar doorgaans minder partijen nodig voor een meerderheid. Het Vlaamse bestuursniveau heeft belangrijke bevoegdheden. Het organiseert het Nederlandstalige onderwijs in Vlaanderen en Brussel, regelt alles wat mobiliteit, natuur en ruimtelijke ordening te maken heeft en speelt een bepalende rol voor welzijn, jeugd en cultuur.

Ook in het Brusselse parlement gaan partijen op zoek naar een meederheid. Daar verloopt het weer ietsje anders dan Vlaams en federaal. De Franstalige partijen vormen een coalitie, de Nederlandstalige doen dat ook, en die twee coalities samen vormen de regering. Zo gebeurt het vaker dat de Brusselse regering bestaat uit een bonte combinatie van partijkleuren.

Het Brusselse bestuursniveau heeft belangrijke bevoegdheden, van mobiliteit over wonen en energie tot leefmilieu en economie.

Vind Groen in je buurt

Vind je gemeente