Groen: "Bijna 40 procent van in te halen sociale huurwoningen dreigt er nooit te komen"
15 September 2026
44 Vlaamse gemeenten hebben een vrijstelling aangevraagd van hun sociale woonplicht, goed voor 3.355 van de 8.541 sociale huurwoningen die zij eigenlijk al hadden moeten bouwen. Dat blijkt uit het antwoord dat Vlaams parlementslid Nadia Naji (Groen) kreeg op haar schriftelijke vraag aan minister van Wonen Melissa Depraetere (Vooruit). Het gaat om de "specifieke inhaalbeweging": woningen die gemeenten tussen 2009 en 2025 hadden moeten realiseren, maar niet bouwden. Gemeenten konden tot 1 juli een vrijstelling aanvragen voor die achterstand en blijken dat massaal te doen. "De doelstelling van de Vlaamse regering op vlak van sociaal wonen was al niet ambitieus. Dat 44 gemeenten er nu ook nog eens onderuit proberen komen, is onaanvaardbaar tegenover de 210.000 gezinnen op de wachtlijst", zegt Naji.
Bij de meeste gemeenten gaat het om een volledige vrijstelling, niet om een gedeeltelijke. 15 van de 44 gemeenten liggen in de Vlaamse Rand of Halle, waar sowieso al een automatische vrijstelling van 75% geldt. Het gaat hier dus om woningen die eigenlijk al gebouwd hadden moeten zijn tussen 2009 en 2025. Die achterstand werd niet weggewerkt, maar meegenomen als 'specifieke inhaalbeweging' in het nieuwe bindend sociaal objectief (BSO). Naji: "Als ze er al niet in slagen om de inhaalbeweging tot een goed einde te brengen, dan vrees ik dat dit nieuwe 'bindend sociaal objectief' hetzelfde lot zal ondergaan als het vorige. De dupe daarvan zijn niet de gemeenten, maar de gewone mensen die al jaren op de wachtlijst staan."
Opvallend is welke partijen aan het roer staan in de gemeenten die een vrijstelling aanvroegen. Van de 44 gemeenten wordt 68% bestuurd door CD&V. Als je de Vlaamse Rand niet meerekent, waar toch al een automatische vrijstelling geldt van 75%, stijgt het naar 90%, 60% door N-VA en 45% door Anders. "Lokale mandatarissen van CD&V en N-VA saboteren het beleid van hun eigen Vlaamse regering. Wie echt werk wil maken van meer sociale huisvesting, zal ook tegen zijn eigen lokale mandatarissen moeten durven ingaan," stelt Naji.
Naji roept Depraetere dan ook op om streng te zijn bij de beoordeling van de aanvragen: "In heel wat gemeenten werd de voorbije 20 jaar volop gebouwd, maar kwamen er amper sociale woningen bij. Zo'n gemeenten moet je niet belonen met een vrijstelling. Ik hoop dat Depraetere de politieke moed vindt om niet toe te geven. Als N-VA en cd&v lokaal blijven saboteren en Vooruit machteloos blijft toekijken, zal de Vlaamse Regering haar doelstelling van 50.000 woningen tegen 2042 nooit halen."
Naji roept Depraetere op om streng te zijn bij de beoordeling van de aanvragen voor uitzondering. "In heel wat van deze gemeenten werd er de voorbije twintig jaar volop gebouwd, maar kwamen er amper sociale woningen bij. Zo'n gemeenten moet je niet belonen met vrijstelling. Ik hoop dat Depraetere de politieke moed vindt om niet toe te geven. Het was te hopen dat er met de socialisten in de regering een kentering op vlak van sociaal wonen zou komen, maar dat lijkt niet het geval. De doelstelling van de Vlaamse Regering om 50.000 woningen te bouwen tegen jaar 2042 zal sowieso falen. Met dank aan de sabotage van N-VA en cd&v, en Vooruit die machteloos toekijkt."
Groen wijst er bovendien op dat Vlaanderen zelf instrumenten heeft om meer sociale huurwoningen te realiseren, zoals een sociale norm die een minimumaandeel sociale huurwoningen oplegt bij nieuwe bouwprojecten. "Groen roept minister Depreaetere op om zo snel mogelijk de sociale norm in te voeren. Vlaanderen mag de verantwoordelijkheid niet louter bij de gemeenten leggen. Ook de minister zelf moet meer instrumenten inzetten om deze wooncrisis aan te pakken. Vlaanderen werd al veroordeeld door zowel Europa als de VN omdat ze niet genoeg doet om het recht op wonen te waarborgen. Dan verwacht je dat de minister meer doortastend en besluitvaardig optreed", besluit Naji.