Toenemende leegstand ondermijnt uitbreiding sociaal woonaanbod

Hoewel er in 2025 op papier 1.282 sociale woningen werden toegevoegd aan het aanbod in Vlaanderen, bleef de netto toename steken op 112 woningen.

De oorzaak: de oplopende leegstandcijfers van bestaande sociale woningen. "Terwijl in 2025 bijna 27.500 extra gezinnen en alleenstaanden mee op de wachtlijst kwamen voor een sociale woning, groeide het bruikbare aanbod sociale woningen slechts met 112. De hoogoplopende leegstandcijfers zorgen mee voor een groot aanbodprobleem", klinkt het bij Groen-parlementslid Nadia Naji die de cijfers opvroeg.

2025 was een triest dieptepunt op vlak van sociaal wonen. Uit cijfers die Naji opvroeg blijkt dat de leegstandcijfers van sociale woningen nog nooit zo hoog waren. Van de 166.077 sociale huurwoningen in eigendom van de woonmaatschappijen stonden er eind vorig jaar 18.793 leeg, dat is meer dan 10 procent. In maar liefst 59 procent van de gevallen gaat het over structurele leegstand: het gaat dan om woningen die in renovatie zijn of gerenoveerd moeten worden. Andere, een 5000-tal zijn dan weer zo oud, dat ze alleen nog maar goed zijn voor sloop. 

"De leegstandcijfers maken het tekort aan sociale woningen alleen maar erger. Terwijl meer mensen dan ooit wachten op een sociale woning, zijn er ook meer woningen dan ooit die leeg staan. Als de renovaties niet veel sneller gaan, zit minister Depraetere in de toekomst met meer onbruikbare dan bruikbare woningen", waarschuwt Naji. 

Een bijkomende bezorgdheid is dat lang niet alle woningen in een renovatietraject zitten: slechts 1 op 7 van die leegstaande woningen wordt op dit moment gerenoveerd. Nochtans is er wel budget, maar dat krijgt minister Depraetere niet uitgegeven. "Er zijn duizenden woningen die wachten op renovatie, tegelijk is er budget voor die renovaties, maar het lukt minister Depraetere niet die twee te verbinden. De 215 337 gezinnen en alleenstaanden die wachten op een sociale woning, zijn daar het slachtoffer van", aldus Naji. De verklaring voor de trage renovaties zit voor een stuk in de perceptie rond sociale woningen: projecten worden vaak tegengehouden door lokale besturen en buurtbewoners omdat er een negatieve beeldvorming is rond sociale huurders. In plaats van die beeldvorming te keren, doen opeenvolgende Vlaamse Regeringen het tegenovergestelde. 

Naji maant minister Depraetere aan om de inspanningen op drijven. "De nood is gigantisch, maar er is budget. Dat is op zich al een zeldzaamheid in deze regering. Maar dan moet het geld ook wel geïnvesteerd geraken natuurlijk. Het is aan minister Depraetere om deze impasse te doorbreken en te tonen dat ze meer waard is als minister van Wonen dan haar voorgangers van N-VA", besluit Naji.