Verstrengde procedures maken het asielzoekers in kwetsbare situaties moeilijk om hun rechten te laten gelden.
26 Maart 2026
Telkens opnieuw kiest deze regering voor de strengst mogelijke invulling, terwijl Europa ons daar niet toe verplicht.
Het wetsontwerp over de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen (RVV) heeft een doel dat Groen deels steunt: meer leesbaarheid en structuur brengen in de procedures rond asiel en migratie. Maar op te veel cruciale punten kiest de minister voor de hardst mogelijke koers, terwijl Europa ons daar helemaal niet toe verplicht.
Groen-parlementslid Matti Vandemaele uitte scherpe kritiek op de manier waarop dit wetsontwerp erdoor gejaagd wordt. "De Orde van Vlaamse Balies sprak zich vandaag nog uiterst kritisch uit over dit ontwerp. Ze waarschuwen voor het ondermijnen van de rechten van verdediging. Dat is een rode vlag die we ernstig moeten nemen," aldus Matti Vandemaele.
Beroepstermijnen die onhaalbaar zijn in de praktijk
Een van de meest problematische punten zijn de beroepstermijnen. Bij Dublinprocedures wordt de termijn teruggebracht van 30 naar slechts 10 dagen, terwijl het EU-pact 21 dagen toelaat. Bij grensdossiers gaat het zelfs om amper 5 dagen.
Hoe moet een advocaat in die periode een eerste consultatie organiseren, een pro-deo aanstelling regelen, documenten opvragen én de omstandigheden in het betrokken land bestuderen? Dat is in de praktijk simpelweg onmogelijk.
Ook de kennisgeving zal nu starten vanaf het moment dat de mail wordt verstuurd. Het inkorten van al deze termijnen is er niet om procedures te optimaliseren maar om het de mensen zo moeilijk mogelijk te maken, zodat ze hun rechten niet kunnen laten gelden.
Schorsende werking afgeschaft
Groen maakt zich ook zorgen over de afschaffing van de automatische schorsende werking bij bepaalde beroepsprocedures. Een beroepsrecht zonder schorsende werking is een leeg recht: wie al verwijderd is naar een ander land, heeft in de praktijk nauwelijks nog toegang tot rechtsbijstand.
Het recht om gehoord te worden staat onder druk
Tot slot is Groen kritisch over de invoering van de schriftelijke procedure als standaard. Het recht om gehoord te worden is een grondrecht, verankerd in het EVRM en het EU-Handvest. Wie dat recht wil uitoefenen, moet dit nu eerst gaan motiveren, een duidelijke inperking.
Kwetsbare mensen verdienen beter
Deze regels raken per definitie aan het leven van kwetsbare mensen. Het EU-migratiepact biedt lidstaten op veel punten beleidsruimte maar telkens opnieuw kiest deze regering voor de strengst mogelijke invulling. Dat is een politieke keuze, geen juridische verplichting.
