Groen wil meer transparantie over contact met lobbyisten bij opmaak van wetten

"We weten dat mensen hun vertrouwen in de democratie wat zijn kwijtgespeeld. Met meer transparantie in de besluitvorming, kunnen we dat weer een stuk versterken."

"Wanneer een bedrijf, belangengroep of middenveldorganisatie contact heeft gehad met volksvertegenwoordigers of met ministers over politieke besluitvorming, dan hoort daar transparantie over te zijn." Dat zegt Groen-Kamerfractieleider Stefaan Van Hecke die een voorstel indiende in de Kamer om het huidige vrijwillige lobbyregister om te vormen tot een verplicht transparantieregister én uit te breiden. "We weten dat mensen hun vertrouwen in de democratie wat zijn kwijtgespeeld. Met meer transparantie in de besluitvorming, kunnen we dat weer een stuk versterken." Ondanks dat verschillende partijen in aanloop naar de verkiezingen van 2024 aangaven voorstander te zijn van meer transparantie, stemde de hele Arizona-meerderheid het initiatief van Van Hecke weg.

Vandaag bestaat er een beperkt lobbyregister: op vrijwillige basis kunnen federale parlementsleden daarin registreren met wie ze contact hadden bij het opmaken van nieuwe wetsvoorstellen. Een goede eerste stap, maar te beperkt, vindt Van Hecke. Hij wil het systeem uitbreiden naar de Senaat en de regering en wil af van de vrijblijvendheid. "Politici contacteren om hen te overtuigen, daar is niets mis mee. Maar mensen hebben wel het recht om te weten wie betrokken was bij het maken van wetgeving. Hoe meer transparantie, hoe meer vertrouwen in de democratie."

Concreet stelt Van Hecke voor om een eengemaakt systeem te installeren voor zowel de Kamer, als de Senaat en de federale regering. Lobbyisten die beleid of wetgeving willen beïnvloeden, zouden zich vooraf dan moeten registeren. Bij elke politieke tekst - wetsvoorstellen, amendementen, ontwerpen van besluit en andere wetgevende teksten - zou dan een transparantieparagraaf toegevoegd worden die weergeeft welke geregistreerde lobbyisten betrokken waren bij of contact hadden met de indieners tijdens de voorbereiding van het initiatief. "Vergelijkbare verplichte transparantieregisters bestaan vandaag ook al in andere Europese landen zoals Duitsland, Ierland en Frankrijk om er enkele te noemen. Het is aan België om dat voorbeeld te volgen en sterker werk te maken van transparantie en vertrouwen", aldus Van Hecke.

Met het voorstel geeft Van Hecke ook uitvoering aan herhaalde aanbevelingen van GRECO, de anticorruptiewaakhond van de Raad van Europa, wat aansluit bij de principes van de OESO en rekening houdt met de evolutie naar een verplicht transparantieregister op Europees niveau. "Op Europees niveau worden er stappen gezet naar een politiek met meer transparantie en vertrouwen. In België kunnen we daarbij aanpikken door op dezelfde manier te gaan werken en lobbywerk uit de achterkamers te halen waar het nu soms nog gebeurt. Wie lobbyt, die hoort het in alle openheid te doen", besluit Van Hecke.