PFAS-opruimkosten lopen op tot 6,2 miljard per jaar: "Vervuiler moet betalen"

"Wie vervuilt, moet betalen ook als de bron van de vervuiling al jaren of decennia in het verleden ligt."

In een recente studie van de FOD Volksgezondheid worden de opruim- en gezondheidskosten voor PFAS geraamd tot zo'n 6,2 miljard euro per jaar, goed voor 1,1 procent van het BBP. Groen-fractieleidster Mieke Schauvliege vindt dat de vervuiler die kost moet dragen. "Het kan niet dat bedrijven decennialang winst maken met schadelijke stoffen, terwijl burgers vervolgens opdraaien voor kanker, gezondheidsproblemen, vervuilde bodems en verontreinigd drinkwater. Wie vervuilt, moet betalen ook als de bron van de vervuiling al jaren of decennia in het verleden ligt."

PFAS is een forever chemical dat niet wordt afgebroken in het milieu. Doordat PFAS niet afbreken, zitten ze intussen bijna overal in ons milieu en komen ze zo ook in ons drinkwater en op ons bord terecht. Dat is een groot probleem, want PFAS hebben grote gevolgen voor onze gezondheid en worden gelinkt aan vruchtbaarheidsproblemen, verminderde immuniteit, obesitas, nier- of leverschade, en schildklieraandoeningen, om enkele voorbeelden te geven.

"Milieuvervuiling met zulke zware en langdurige gevolgen voor volksgezondheid en leefmilieu mag niet zomaar verjaren zoals vandaag het geval is. De vervuiler hoort juridisch en financieel verantwoordelijk gesteld kunnen worden voor de gezondheidsschade die hij aanrichtte", benadrukt Schauvliege, die de parallel maakt met asbest. "Asbest leek eerst een wondermiddel waar enkele bedrijven grote winsten uit haalden. Maar de grote gezondheidskost die achteraf komt, die willen de asbestvervuilers laten dragen door de hele samenleving in plaats van er zelf voor op te draaien. En nog altijd is het asbestfonds, gefinancierd door producenten om slachtoffers te vergoeden, er nog niet. Dat is een scenario dat zich bij pfas-producenten niet mag herhalen."

In de studie wordt benoemd dat het heel complex wordt om historische vervuilers aan te pakken. Reden te meer vindt Schauvliege om snel in actie te komen en een asbestscenario zich niet te laten ontspinnen.

Verbod op PFAS
Op de lange termijn is er voor Groen slechts één oplossing, en dat is een PFAS-ban. "Zolang deze stoffen geproduceerd en gebruikt blijven worden, blijft de factuur oplopen en blijven mensen blootgesteld aan ernstige gezondheidsrisico’s. Op die manier blijven we dweilen met de kraan open en blijven we achter de feiten aanlopen", aldus Schauvliege.

Groen roept de Vlaamse, federale regering en Europese commissie daarom op om werk te maken van een ambitieus PFAS-uitfaseringsbeleid zonder eindeloze uitzonderingen en om de vervuiler consequent te laten betalen, ook voor historische PFAS-vervuiling. Schauvliege besluit: "Wie vandaag niet ingrijpt, schuift een nog grotere menselijke en financiële ramp door naar de volgende generaties. Hoe sneller onze regeringen dus ingrijpen, hoe beter."